Miền núi trong ngôi nhà của Nghệ sĩ Đoàn Thanh Rettensteiner

Các nhà báo ở Erlangen đến thăm họa sĩ ở Alterlanger, nơi bà trưng bày phòng tranh của mình. Ánh mắt của họ dừng lại ở những phụ nữ trong trang phục đầy màu sắc làm việc giữa các thảm thực vật nhiệt đới. Nhiều người mang theo dao cài bên thắt lưng, địu trên lưng những đứa trẻ hoặc những chiếc giỏ lớn, những sắc nền màu tùng lam mềm mại tôn lên một thế giới núi non hùng vĩ. Đó là những khoảnh khắc được bà Đoàn Thanh Rettensteiner lưu lại trong các bức tranh lụa của mình. Chúng thường xuất hiện ở các vùng núi xa xôi ở Việt Nam, nơi người dân vẫn sống một cuộc sống rất đơn giản và gắn liền với thiên nhiên.

Gà và lợn đi lại một cách tự do, trong nhà thức ăn được nấu trên một đám lửa và nước được lấy vào thùng từ sông. "Những người phụ nữ tự dệt may tất cả quần áo của riêng mình". Họa sĩ Đoàn Thanh vừa mới sống ở Erlangen từ năm 2010 với chồng ở thành phố Huguenot cho biết vậy. Đôi khi những bức tranh của bà Rettensteiner cho người xem cái nhìn riêng tư vào cuộc sống hàng ngày của các dân tộc thiểu số, chẳng hạn như khi bà vẽ những cô gái đang tắm suối. Bà họa sỹ vẫn luôn sống ở những vùng thành thị thốt lên: "Thật lãng mạn khi những người phụ nữ đứng đó tắm với mái tóc dài của họ".

Mỗi năm bà về nước ít nhất một lần, khoảng bốn đến sáu tuần và đến thăm những dân tộc như H'mong và Thái. Bà Rettensteiner cho biết: "Tôi thích môi trường trong lành, hiếu khách và vui tươi của người dân. Chủ yếu tôi vẽ phụ nữ và trẻ em, màu sắc yêu thích của tôi là màu xanh lá cây và các sắc vui tươi khác." Bà mẹ của hai đứa con và bà của ba cháu giải thích: “Sự phát triển nghệ thuật của tôi được định hình bởi việc tiếp tục tìm kiếm cách riêng của mình, trong đó truyền thống và hiện đại gặp nhau“.

Con đường đến xứ Franken của nữ họa sỹ sinh năm 1950 đã dẫn bà đến Đông Đức - nơi bà đến ở năm 1989 để quên đi một cuộc tình thất vọng. "Tôi được đối xử rất lịch sự", người phụ nữ nhỏ với nụ cười rộng mở nhớ lại. Bà đã được miễn giờ ở nơi làm việc của mình với tư cách đội trưởng tại một nhà máy dệt để sáng tác nghệ thuật và trên hết bà đã nhận được tất cả những vật liệu cần thiết.

Đầu những năm 90, với tư cách là một người họa sỹ minh họa báo bà đã chuyển đến khu vực đô thị vì cậu con trai của bà muốn học tiếng Đức ở một trường tại đây.

Chỉ trong một thời gian ngắn thành phố Nürnberg và những người Franken đã đi vào trái tim của bà: "Người Đức rất ít nói, trung thực và chăm chỉ", bà Rettensteiner nói vậy. Tuy nhiên bà luôn luôn nhớ nhà, đặc biệt là cậu con trai khác của bà vẫn đang sống tại Việt Nam.

Bà Rettensteiner đã học được  những kỹ thuật khác nhau trong mười hai năm học tại Trường Mỹ Thuật Hà Nội - từ cắt điêu khắc gỗ công việc mà bà vẫn làm đến vẽ sơn dầu. Ngoài ra bà còn vẽ về những người lính. Nữ họa sĩ nói: “Vẽ cái đó không thú vị lắm“. Nếu đề tài này ngày nay vẫn còn xuất hiện trong các tác phẩm của bà thì thường chỉ ngoài lề, ví dụ bà vẽ một hình nhỏ của một người lính trở về nhà với vợ.

Bà Rettensteiner nói: "Tôi đã học bắn, rải nhựa đường và làm việc trong lĩnh vực nông nghiệp". Trong chiến tranh tất cả mọi người đều phải tham gia. Hiện tại bà hoạt động trong câu lạc bộ "Măng Non" cho trẻ em và thanh niên, những người là nạn nhân của việc sử dụng thuốc diệt cỏ quy mô lớn của Mỹ trong chiến tranh Việt Nam được sinh ra với khuyết tật nặng và bệnh tật. Để minh hoạ điều này bà Rettensteiner đã cho xem các bức ảnh chụp nạn nhân chất độc màu da cam. Các bức ảnh này hoàn toàn trái ngược với những bức ảnh tươi vui của họa sĩ. Có lẽ bà muốn tạo ra trong đó một sự trái ngược với những đau khổ mà bà đã nhìn thấy.

Khoảng 50 tác phẩm của bà Đoàn Thanh Rettensteiner được trưng bày trong cuộc triển lãm với tiêu đề "Ở lại!" đến ngày 22 tháng 12 tại Norishalle ở Nürnberg (Marientorgraben 8, mở cửa từ thứ hai đến thứ năm từ 8:30-17 giờ, thứ sáu từ 8:30-21 giờ và chủ nhật từ 10-17 giờ).

Theo báo Erlangen Nachrichten (Đức)
Bùi Châu Giang (dịch )